Slaapproblemen los je samen op

IZZ vindt dat slaapproblemen die veroorzaakt worden door het werk, het beste op dat werk opgelost kunnen worden. Samen, in een team of met de leidinggevende. En liefst nog voordat er problemen zijn.

Anouk ten Arve, programmamanager stichting IZZ

Waarom heeft IZZ het thema slaap op de agenda geplaatst? Anouk ten Arve, programmamanager bij Stichting IZZ: ‘Wij doen jaarlijks onderzoek naar de factoren die van invloed zijn op de gezondheid van zorgmedewerkers, via de Monitor Gezond werken. En dit jaar zagen we in de resultaten dat slaap een belangrijk gezondheidsthema is in de zorg. Zorgmedewerkers ervaren gemiddeld ruim 30% meer slaapklachten dan andere werkenden in Nederland. Dat is zorgelijk. Er zijn dus arbeidsfactoren die maken dat mensen minder goed slapen. Dit komt door de onregelmatige diensten, maar zeker ook door de hoge kwantitatieve werkdruk, de toename van emotioneel belastende situaties en ook de grotere fysieke belasting. IZZ vindt het kwalijk dat mensen die in de zorg werken om anderen beter te maken, zélf ziek worden door hun baan. Terwijl er zoveel aan te doen is. Vandaar dat wij zorgorganisaties oproepen om het thema slaap bespreekbaar te maken.

Sonja Lubbers, trend- en marktonderzoeker van Stichting IZZ

Sonja Lubbers, trend- en marktonderzoeker van Stichting IZZ: ‘Wij hebben op basis van de resultaten van de Monitor Gezond werken geanalyseerd wat voor effecten slaapklachten hebben. Hieruit blijkt dat deze klachten zorgen voor een lagere score op algemene gezondheid, werkvermogen en bevlogenheid. Verder scoren zorgmedewerkers met een ongezonde nachtrust hoger op lichamelijke en emotionele uitputting. Ook is de kans op verzuim 1,7 keer hoger. Deze factoren hebben ook weer invloed op elkaar. Begin daarom met het verbeteren van bijvoorbeeld de algemene gezondheid als je iets wilt doen om het patroon van slecht slapen te doorbreken. Hierdoor verbeteren namelijk ook de lichamelijke en emotionele gezondheid.’

Op agenda teamoverleg

Een zorgmedewerker kan zelf veel doen om beter te slapen. Maar als de oorzaken op het werk liggen, dan heeft hij de hulp van zijn leidinggevende of team nodig. Ten Arve: ‘Zorg dus dat slaap een thema is tijdens het teamoverleg. Bespreek welke werkfactoren de nachtrust van medewerkers verstoren. Hoe je zoiets bespreekbaar maakt? Om te achterhalen welke werkfactoren bepalend zijn, kan een team gebruikmaken van de aanpak InDialoog van IZZ. Volgens deze aanpak peil je eerst in het team wat er speelt. Het team bespreekt vervolgens de uitkomsten met de teamleider en uiteindelijk met de bestuurder. Deelnemers voeren waar mogelijk direct verbeteringen door. Dit is een bottom-upbenadering, waarmee je als organisatie de oplossingen uit het team zelf haalt.’

Lubbers vult aan: ‘Ga in gesprek met elkaar over bevlogenheid, werkvermogen, verzuim, fysieke en psychosociale arbeidsbelasting. En bespreek óók van welke zaken medewerkers minder slaapklachten krijgen, zoals collegialiteit in het team, zelfroosteren, of een duidelijkere rolomschrijving. Uit ons onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat zorgmedewerkers die zelfroosteren minder vaak slaapklachten ervaren dan zorgmedewerkers die met een ander rooster werken. Met een klein beetje moeite kun je als zorgorganisatie snel slaapproblemen van medewerkers verhelpen.’

Voorkom dat slecht slapen een vicieuze cirkel wordt

Slaap je meerdere dagen achter elkaar slecht, dan kom je algauw in een vicieuze cirkel terecht. Eruit komen is moeilijk en de schadelijke effecten worden voortdurend groter. Het is zaak zo snel mogelijk deze negatieve trend te doorbreken. 

Grijp ergens in deze cirkel in en buig het proces om naar een betere nachtrust.

InDialoog & Slapen en Gezond werken

IZZ heeft de aanpak InDialoog uitgebreid met stellingen over Slapen en Gezond werken. Die kan een zorgorganisatie gebruiken tijdens de teamgesprekken.

Bekijk stellingen over slapen en gezond werken